سفیر ج.ا.ایران در روسیه: ایران به توسعه برنامه هسته ای صلح آمیز ادامه خواهد داد

کاظم جلالی، سفیر ایران در مسکو، در گفتگوی ویژه با خبرگزاری تاس درباره نتایج سال ۲۰۲۵ درباره گسترش همکاری‌های نظامی‌با روسیه صحبت کرد، زمان بندی اجرای راه آهن در بخش رشت-آستارا را به اشتراک گذاشت و چشم انداز روند مذاکره با ایالات متحده درباره برنامه هسته ای ایران در سال جدید را شرح داد.

ارزیابی شما از نتایج سال گذشته در گفت‌وگوهای دو کشور چیست؟ چه وظایف کلیدی و پروژه‌های امیدوارکننده‌ای در سال ۲۰۲۶ در پیش است؟

اولا تشکر میکنم بابت پرسیدن این سوال مهم. موضوع مهمی‌که همه ما باید به آن دقت کنیم این است که اولا روابط ایران و روسیه روابطی به معنی واقعی کلمه همه جانبه است؛ یعنی ما در بهترین وضعیت تاریخی روابط در سایر حوزه‌های سیاسی، اقتصادی، فرهنگی، نظامی و امنیتی هستیم. ثانیا روابط در همه حوزه‌هایی که نام بردم روندی مثبت و رو به گسترش دارد.
ما چند پروژه کلان در روابط دو جانبه داریم که از جمله آنها می‌توان به کریدور شمال- جنوب اشاره کرد. در سالی که گذشت بخش اعظم مشکل‌ راه آهن رشت آستارا، به عنوان گره کنونی پروژه مرتفع شد. همین مسئله(تملک اراضی) تا پایان ماه مارس به طور کامل حل خواهد شد. حوزه دیگر کلان روابط دوجانبه ما مربوط به انتقال گاز روسیه از ایران است که به مراحل نهایی رسیده و در شرف جمع بندی است.‌ حمایت های همه جانبه دو کشور در همه مجامع بین المللی از یکدیگر در سال ۲۰۲۵ به شکل بی سابقه ای بروز یافت. ما هفته فرهنگی‌روسیه در ایران را در این سال داشتیم. روابط نظامی و امنیتی ما نیز رو به گسترش است که اینجا نمی‌توان به جزئیات آن‌پرداخت.

 آیا انتظار می‌رود که بخش «رشت-آستارا» در مسیر حمل‌ونقل «شمال - جنوب» در سال ۲۰۲۶ ساخته شود؟

پروژه راه آهن رشت- آستارا به عنوان حلقه مفقوده مسیر غربی کریدور حمل و نقل بین المللی شمال- جنوب، یکی از مهم‌ترین پروژه‌ها در مناسبات دوجانبه و مورد پیگیری مقامات دو کشور در عالی ترین سطوح بوده است. خوشبختانه ما پیشرفت های خوبی را در پیشبرد این پروژه در سال گذشته میلادی شاهد بودیم. الحاقیه مطالعات مهندسی امضا شد تملک اراضی پروژه پیشرفت قابل توجهی داشته و بیش از ۱۰۰ کیلومتر آزادسازی شده، روند تملک به صورت روزانه در حال پیشرفت است و بنا بر برآورد طرف ایرانی تا پایان سال ایرانی (دهه سوم مارس)، تملک زمین‌ها به اتمام خواهد رسید.
امضا قرارداد اجرایی نیز در مراحل نهایی خود قرار دارد و طرفین در مورد اغلب بندهای آن به توافق رسیده اند.
طی چند ماهه آینده، وارد مرحله اجرایی و عملیاتی پروژه خواهیم شد و تکمیل آن می‌تواند ۳ تا ۴ سال زمان نیاز داشته باشد.
طرفین اراده جدی را برای تکمیل هر چه سریع تر این پروژه نشان داده اند که تحقق آن، گام بلندی برای تحول در ظرفیت و کارآمدی کریدور خواهد بود.

 سرگی لاوروف، برنامه‌های مخرب غرب برای «شکستن پنج‌گانه خزر» (روسیه، ایران، آذربایجان، قزاقستان، ترکمنستان — یادداشت تاس) و دیکته کردن تصمیمات آنها در منطقه اشاره کرد. آیا تهران فعالیت نگران‌کننده‌ای از سوی بازیگران فرامنطقه‌ای در دریای خزر ثبت کرده است؟ این «پنج» کشور قصد دارند چه تلاش‌هایی برای مقابله با این موضوع انجام دهند؟

سرگی لاوروف، برنامه‌های مخرب غرب برای «شکستن پنج‌گانه خزر» (روسیه، ایران، آذربایجان، قزاقستان، ترکمنستان — یادداشت تاس) و دیکته کردن تصمیمات آنها در منطقه اشاره کرد. آیا تهران فعالیت نگران‌کننده‌ای از سوی بازیگران فرامنطقه‌ای در دریای خزر ثبت کرده است؟ این «پنج» کشور قصد دارند چه تلاش‌هایی برای مقابله با این موضوع انجام دهند؟

جمهوری اسلامی ایران همواره بر ضرورت حفظ چارچوب همکاری صرفاً میان پنج کشور تأکید کرده است.
رویکرد تهران، همچون مسکو، مبتنی بر این اصل است که امنیت و مدیریت منابع خزر باید توسط کشورهای ساحلی و بدون دخالت قدرت‌های فرامتطقه ای و بیگانه انجام گیرد.
پنج کشور حوزه خزر برای مقابله با این موضوع، چند محور همکاری را دنبال می‌کنند:
تقویت نهادهای همکاری منطقه‌ای — نظیر نشست‌های ادواری وزرای خارجه و اجلاس سران کشورهای ساحلی خزر، با هدف هماهنگی در زمینه‌های امنیتی، زیست‌محیطی و اقتصادی.
توسعهٔ چارچوب‌های حقوقی مشترک — براساس «کنوانسیون وضعیت حقوقی دریای خزر» که در سال ۲۰۱۸ امضا شد، تا از حضور نظامی‌کشورهای غیرساحلی در این دریا جلوگیری شود.
افزایش هماهنگی امنیتی دریایی — انجام رزمایش‌ها و گشت‌های مشترک برای مقابله با قاچاق، تهدیدات زیست‌محیطی و تحرکات مشکوک.
گسترش همکاری‌های اقتصادی منطقه‌ای — در حوزه ترانزیت، انرژی و شیلات، به‌گونه‌ای که وابستگی به بازیگران خارجی کاهش یابد.
دیپلماسی منطقه‌ای هماهنگ — تلاش برای طرح موضع واحد در برابر فشارهای غرب و ممانعت از ایجاد شکاف سیاسی میان کشورهای حوزه خزر.
به‌طور خلاصه، ایران همانند سایر اعضای «پنج‌گانهٔ خزر» در پی حفظ انسجام منطقه‌ای و جلوگیری از بین‌المللی شدن بیش از حد مسائل دریای خزر است و همکاری مستمر میان این پنج کشور اصلی‌ترین ابزار مقابله با برنامه‌های ادعایی غرب تلقی می‌شود.


افق‌های برنامه هسته‌ای ایران در سال جدید چیست؟ آیا تهران در مورد توافق با آمریکا در این حوزه امیدوار است؟ 

_جمهوری اسلامی ایران به عنوان یک عضو  NPT همچنان به فعالیت های صلح آمیز هسته ای خود ادامه خواهد داد. دکترین راهبردی ایران در حوزه هسته ای بر اصول دینی، ملاحظات اخلاقی و محاسبات امنیت ملی استوار است.
ایرانیان از مذاکرات واقعی و جدی که به دنبال دستیابی به توافقی منصفانه و متوازن در مسائل مورد منافع مشترک باشد، هیچ‌گاه رویگردان نخواهند بود.

در عین حال همچنان آماده‌ خواهند بود تا به هرگونه تجاوز با اقدام قاطع پاسخ دهند.

 پیش‌بینی‌های شما درباره گردش تجاری و صنعت گردشگری میان دو کشور در سال آینده چیست؟ آیا ایران جزو پنج کشور برتر بازدیدکننده توسط گردشگران روسی خواهد بود؟

_برای توسعه‌ی روابط گردشگری دو کشور حتماً تلاش خواهیم کرد. با توجه به اندازه‌ی تعاملات کنونی در این زمینه، می‌کوشیم و امیدواریم شمار گردشگران ورودی از روسیه به ایران به اندازه‌ای قابل توجه افزایش یابد.

https://tass.ru/interviews/26108351